Workshops "De (op)gave van het ouder worden"
1e workshopronde van 13.00 – 14.10 uur en 2e workshopronde van 14.30 – 15.40 uur
a. ‘Werken met levensverhalen in het ouderenpastoraat ’ – Astrid Bokhorst, Nederlandse Patiëntenvereniging (NPV)
In de ouderenzorg worden methodieken ontwikkeld die kunnen helpen om goed contact te leggen met ouderen en hen wezenlijke ruimte te bieden. Een van die methodieken ‘Mijn leven in kaart’ is gebaseerd op het levensverhaal van de oudere. Aan de hand van verschillende thema’s wordt diens leven besproken. Vaak is dit een goede ingang voor een gesprek over ook de diepere dingen van het leven.
Astrid werkt bij NPV, afdeling individuele belangenbehartiging. Astrid kijkt er als zorgwerker naar uit om met u te bespreken hoe deze methodiek van de levensverhalen ook inzetbaar is in het ouderenpastoraat.
b. ‘Eenzaamheid onder ouderen’ – Marjolein van Kranenburg, GZ-psycholoog bij Eleos Optiment
Ouderen moeten steeds meer loslaten, ook contacten. De kinderen de deur uit, pensioen, kleiner gaan wonen in een nieuwe buurt, afscheid nemen van geliefden en bekenden. Wie noemt hen uiteindelijk nog bij de voornaam? Zelfs als kinderen en kleinkinderen vaak op bezoek komen en de buurt hecht is, zullen ze nog het grootste deel van de dag alleen zijn. Wat doet dat met een mens? Hoe ga je hier mee om? Kun je je op eenzaamheid voorbereiden? Wat kan de pastoraal begeleider betekenen in deze levensfase? Nieuwe vormen van contacten leggen?
c. ‘Dementie en pastoraat’ – Henk van Huizen, Godsdienstpastoraal werker
Het is niet gemakkelijk om met dementerende ouderen te communiceren. Hoe kunnen we hen dan geestelijke zorg bieden? Hoe bereiken we hen met de woorden van de Bijbel? Hoe vinden we het juiste middel en de juiste toon en stemmen we af op het niveau van deze persoon? En wat kunnen we betekenen voor de partner van de dementerende?
Henk van Huizen studeerde af op dit onderwerp en wil zijn ervaringen en inzichten graag met u delen.
d. ‘Omgaan met verlieservaringen’ - Gea Arentsen, trainer en begeleider
Verlies van controle, verlies van identiteit, verlies van zekerheid. Om maar eens een paar dingen te noemen die je kunt verliezen. En dan? Dan volgt rouwen om het verlies. Rouwen is vaak zwaar, maar in principe een normale en gezonde reactie op verlies. De vraag is hoe je die ingrijpende gebeurtenis een plek kan geven in het dagelijkse leven en kan verweven in je levensverhaal zodat je weer door kunt gaan en opnieuw kunt gaan houden van het leven. De workshopleider is zeer ervaren in het begeleiden van mensen na een groot verlies. Zij ondersteunt verder zieken en nabestaanden in een hospice. Ook traint zij werkers en vrijwilligers in de zorg.
e. ‘Ouderenmishandeling’ – Andries Scherpenzeel, InCompany training en coaching
Een op de twintig ouderen wordt herhaaldelijk mishandeld. Door een familielid of gezinslid of door een beroepskracht wordt iets gedaan of juist niet gedaan, waardoor de oudere lijdt. Psychisch lijdt doordat er bijv. niet meer wordt gesproken. Lichamelijk lijdt doordat de verzorging, voeding of medicatie niet goed wordt gegeven. Of ook materieel lijdt doordat hulpmiddelen worden onthouden of door diefstal. Vaak is de dader de overbelaste verzorger, bijv. de (ook al oudere) partner, maar opzettelijke mishandeling komt ook voor. Hoe herken je dit? Hoe breng je dit ter sprake en bij wie? Kunnen we dat gesprek samen een keer oefenen? Wie kan ons helpen? Wat betekent dit in het pastoraat aan slachtoffer en aan dader?
Andries Scherpenzeel geeft trainingen over dit thema.
f. ‘Nonverbale communicatie in het ouderenpastoraat’ – Gerard Feller, St. Promise
In deze workshop maakt u kennis met een andere insteek in het pastorale contact. Wat zit er meestal in onze gereedschapskoffer: misschien wat rituelen, een enkel gebaar en verder vooral woorden?
Gerard Feller wil de aandacht vragen voor wat wij kunnen zeggen zonder woorden en voor wat de ander zegt zonder woorden. Als onze ogen opengaan voor dit woordenloze contact, geven we onszelf meer kansen om de ander werkelijk te horen én de ander te bereiken. En dan niet alleen in de pastorale contacten met ouderen met spraakproblemen, maar in al onze contacten.
